در دنیای پررقابت و بهظاهر متخاصم فناوری، جایی که برندهایی چون اپل و گوگل با آیفون و پیکسل خود بر سر سهم بازار میجنگند، حقیقتی کمتر دیده شده وجود دارد که کاربران را شگفتزده میکند: این دو رقیب دیرینه در پشت صحنه، یک نقطه اشتراک کلیدی دارند. شرکتی عظیم و قدرتمند به نام فاکسکان (Foxconn) یا گروه فناوری Hon Hai، بیسروصدا، بخش بزرگی از سختافزارهای هر دو گوشی هوشمند محبوب را مونتاژ میکند و نقش تعیینکنندهای در زنجیره تامین جهانی ایفا میکند.
با وجود رقابت نفسگیر میان اپل و گوگل در حوزههای نرمافزاری و طراحی، این همکاری در صنعت الکترونیک یک رویه کاملاً رایج و پذیرفتهشده به شمار میرود. این شرکتهای غولپیکر فناوری به جای سرمایهگذاری مستقیم در تأسیسات عظیم تولیدی، بیشتر بر طراحی، مهندسی، توسعه نرمافزار و تجربه کاربری تمرکز میکنند و بخش عمدهای از فرایند تولید فیزیکی دستگاهها را به شرکتهای متخصص خدمات تولید الکترونیکی (EMS) مانند فاکسکان واگذار میکنند. این مدل کسبوکار به آنها اجازه میدهد میلیونها دستگاه را با دقت بالا، کیفیت یکنواخت و هزینه کنترلشده به بازار عرضه کنند.
![]()
فاکسکان؛ ابرقدرت مونتاژ و ابعاد حیرتانگیز آن
فاکسکان، بزرگترین شرکت EMS جهان، با شبکهای تولیدی گسترده در چندین قاره فعالیت میکند. این غول صنعتی تایوانی بنا بر برآوردها، بیش از ۴۰ درصد از کل بازار خدمات تولید الکترونیکی دنیا را در اختیار دارد. برای درک مقیاس واقعی فاکسکان، کافی است بدانیم این شرکت حدود ۹۰۰ هزار کارمند در سراسر جهان دارد؛ رقمی که بهتنهایی از مجموع کارکنان بسیاری از برندهای معروف فناوری فراتر میرود. تاسیسات تولید فاکسکان در ۲۴ کشور مختلف از جمله چین، هند، ویتنام، مکزیک و ایالات متحده پراکنده شدهاند. این پراکندگی جغرافیایی به فاکسکان امکان میدهد تا تولید را بر اساس شرایط سیاسی، اقتصادی و زنجیره تامین جهانی بهسرعت جابهجا کند که مزیتی حیاتی در سالهای اخیر و پس از بحرانهای زنجیره تامین بوده است.
همکاری فاکسکان با اپل و گوگل؛ شفافیت و سکوت
رابطه فاکسکان با اپل، شفاف و دیرینه است. این شرکت نه تنها مونتاژکننده اصلی آیفون است، بلکه بخش قابلتوجهی از اکوسیستم سختافزاری اپل از جمله مکبوک و آیپد نیز در خطوط تولید فاکسکان مونتاژ میشوند. اپل برخلاف بسیاری از شرکتها، نام فاکسکان را بهصورت رسمی در فهرست تامینکنندگان خود درج کرده است.
در مقابل، گوگل هرگز بهطور رسمی اعلام نکرده که گوشیهای پیکسل توسط فاکسکان ساخته میشوند. با این حال، شواهد موجود تقریباً هیچ شکی باقی نمیگذارد. اظهارنظر رسمی یک مقام ارشد دولت هند مبنی بر همکاری گوگل با فاکسکان برای تولید گوشیهای پیکسل در هند، یکی از مهمترین این نشانههاست. این رویکرد محتاطانه گوگل احتمالاً به سیاستهای ارتباطی و برندینگ این شرکت بازمیگردد، اما در عمل، پیکسل نیز همان مسیر تولیدی را طی میکند که بسیاری از محصولات اپل از آن عبور کردهاند.
فاکسکان فقط به آیفون و پیکسل محدود نمیشود
با چنین نیروی انسانی عظیم و دهها کارخانه فعال، طبیعی است که فاکسکان تنها با اپل و گوگل همکاری نکند. فهرست مشتریان این شرکت طولانی و متنوع است و بسیاری از محبوبترین گجتهای دنیا از دل کارخانههای آن بیرون میآیند. تنها چند نمونه از محصولات مونتاژ شده توسط فاکسکان عبارتند از:
کنسولهای بازی: مونتاژ کنسولهای مطرحی چون Xbox، PlayStation و Nintendo Switch توسط فاکسکان انجام میشود.
کتابخوانهای الکترونیکی: دستگاههای Kindle آمازون نیز در خطوط تولید این شرکت ساخته میشوند.
رایانههای شخصی: فاکسکان مسئول تولید و مونتاژ برخی مدلها و قطعات کامپیوتری برای بزرگترین برندهای PC در جهان است.
تنوعبخشی به زنجیره تامین: راهبردی فراتر از یک تولیدکننده
با وجود نقش بیبدیل فاکسکان در صنعت الکترونیک، وابستگی کامل به یک تولیدکننده میتواند پرریسک باشد. به همین دلیل، اپل و گوگل هر دو به شدت تلاش میکنند وابستگی خود را به یک شریک تولیدی کاهش دهند و از چندین شرکت مونتاژکننده بهطور همزمان استفاده کنند. مزایای این رویکرد متعدد است:
کاهش ریسکهای تولیدی: در صورت بروز مشکل در یک کارخانه (مانند بلایای طبیعی، اعتصابات، یا بحرانهای سلامت)، تولید میتواند به سرعت به شرکای دیگر منتقل شود.
پاسخگویی به تقاضای میلیونی بازار: داشتن خطوط مونتاژ متعدد به شرکتها اجازه میدهد تا تقاضای بالای جهانی را بدون کمبود محصول برآورده سازند.
کاهش هزینهها و افزایش قدرت چانهزنی: با قرارداد با چندین شرکت، اپل و گوگل میتوانند در مذاکرات قیمتگذاری و زمانبندی تولید، از قدرت چانهزنی بیشتری برخوردار باشند.
مکان جغرافیایی تولید نیز اهمیت حیاتی دارد. تولید انحصاری در یک کشور میتواند شرکتها را در برابر بیثباتی سیاسی، جنگهای تجاری و تعرفههای ناگهانی آسیبپذیر کند. به همین دلیل، برندهای بزرگ فناوری، شرکای خود را به انتقال بخشی از تولید به کشورهای مختلف نظیر هند و ویتنام تشویق کردهاند. این رویکرد تضمین میکند که کیفیت ساخت، عملکرد و دوام محصولات کاملاً یکسان باشد، بدون توجه به اینکه گوشی در کدام کارخانه یا توسط کدام شریک مونتاژ شده است. بنابراین، این باور که "گوشی تولید ویتنام بهتر از هند است"، با توجه به دستورالعملهای کیفی یکسان و سختگیرانه برندهای مادر، فاقد اعتبار است.
در نهایت، فاکسکان شاید نامی آشنا برای همه کاربران نباشد، اما بدون اغراق میتوان گفت یکی از تاثیرگذارترین شرکتهای قرن بیستویکم در دنیای فناوری است؛ ستون فقراتی بیسروصدا که صنعت الکترونیک جهان را شکل داده و امکان رقابت برندهای بزرگ در بازارهای جهانی را فراهم آورده است.
مطالب مرتبط
- باگ عجیب iOS 26، نمایش قرمز عکسهای اندرویدی در آیفون را به یک دغدغه بدل کرد
- کشف قابلیتهای پنهان iOS 26: ۵ ویژگی کاربردی آیفون که اپل معرفی نکرد
- اپل بهروزرسانی iOS 26.2 را برای آیفونها منتشر کرد: نگاهی عمیق به قابلیتها و بهبودهای جدید
- تداوم سلطه اپل در بازار جهانی؛ آیفون 16 پرفروشترین گوشی هوشمند سهماهه سوم 2025 نام گرفت